ज्वालामूखीको नीति तथा कार्यक्रम र बजेट सर्वसम्मत पारित, ५७ करोड ९० लाख बजेट विनियोजन

धादिङबेशी, ६ असार । धादिङको ज्वालामूखी गाउँपालिकाको आगामी आर्थिक वर्ष २०८३/०८४ को नीति तथा कार्यक्रम र बजेट गाउँसभाबाट सर्वसम्मतिले पारित भएको छ । गाउँपालिकाका अध्यक्ष यामनाथ दनैले गाउँसभाको १७ औँ अधिबेशनमा प्रस्तुत गर्नुभएको वार्षिक नीति तथा कार्यक्रम र उपाध्यक्ष धर्म बहादुर अर्यालद्वारा प्रस्तुत आगामी आर्थिक वर्षको कुल ५७ करोड ९० लाख ५२ हजार २ सय रुपैयाँको बजेट, आर्थिक ऐन र विनियोजन ऐन गाउँसभाको बैठकले सर्वसम्मत रूपमा पारित गरेको हो ।

“शिक्षा, स्वास्थ्य, कृषि, पर्यटन र पूर्वाधार : समृद्ध ज्वालामूखीको मूल आधार” भन्ने दीर्घकालीन सोँचसहित ल्याइएको यस नीति तथा कार्यक्रमले पालिकाको सामाजिक, आर्थिक र मानवीय विकासमा गुणात्मक सुधार गर्ने लक्ष्य राखेको छ । गाउँपालिकाले आगामी आर्थिक वर्षका लागि विनियोजन गरेको कुल ५७ करोड ९० लाख ५२ हजार २ सय रुपैयाँ बजेटमध्ये चालुतर्फ ४३ करोड ७५ लाख २ हजार २ सय रुपैयाँ र पूँजीगततर्फ १४ करोड १५ लाख ५० हजार रुपैयाँ छुट्याइएको छ ।

क्षेत्रगत रूपमा पूर्वाधार विकासतर्फ सबैभन्दा बढी १४ करोड १५ लाख ५० हजार रुपैयाँ विनियोजन गरिएको छ । यसैगरी सामाजिक विकासतर्फ ५ करोड १० लाख २३ हजार २ सय रुपैयाँ, कार्य सञ्चालन तथा प्रशासनिक क्षेत्रमा ८ करोड १५ लाख ७९ हजार रुपैयाँ, आर्थिक विकासतर्फ ९९ लाख ५० हजार रुपैयाँ र सुशासन तथा अन्तर–सम्बन्धित क्षेत्रतर्फ ५६ लाख रुपैयाँ विनियोजन गरिएको छ ।
आगामी आर्थिक वर्षका लागि गाउँपालिकालाई संघीय सरकारबाट समानीकरण अनुदान १२ करोड ९१ लाख, सशर्त अनुदान २२ करोड ९६ लाख, विशेष अनुदान १ करोड ३१ लाख र समपूरक अनुदान ५० लाख गरी कुल ३७ करोड ६८ लाख रुपैयाँ प्राप्त भएको छ ।

त्यस्तै, बागमती प्रदेश सरकारबाट समानीकरण अनुदान १ करोड १९ लाख ६६ हजार, सशर्त अनुदान २ करोड १ लाख ७७ हजार ९ सय, विशेष अनुदान ७० लाख र समपूरक अनुदान २ करोड गरी कुल ६ करोड ७ लाख ४५ हजार रुपैयाँ प्राप्त भएको छ । गाउँपालिकाले संघीय राजस्व बाँडफाँडबाट ८ करोड ८६ लाख ३७ हजार, प्रदेश राजस्व बाँडफाँडबाट २ करोड ९८ लाख ९४ हजार ९ सय २० रुपैयाँ र आन्तरिक स्रोतबाट २ करोड २९ लाख रुपैयाँ संकलन हुने अनुमान गरेको छ ।

स्वास्थ्य क्षेत्रलाई प्रभावकारी बनाउन पालिकाले “कोखदेखि शोकसम्म ज्वालामूखी सरकार“ को नारा अघि सारेको छ । यसअन्तर्गत मृत्यु संस्कार (काजक्रिया) खर्चबापत ५ हजार रुपैयाँ सहायता दिने नीति लिइएको छ । मुटुरोग, मिर्गौला रोग, क्यान्सर, स्पाइनल कर्ड इन्जुरी र कडा मानसिक रोगजस्ता ५ किसिमका जटिल रोगका बिरामीलाई १० हजार रुपैयाँ उपचार सहयोग दिने कार्यक्रमलाई निरन्तरता दिइएको छ । साथै, १५ शय्याको आधारभूत अस्पताल सञ्चालन, गर्भवती र सुत्केरीका लागि निःशुल्क एम्बुलेन्स सेवा तथा ’अध्यक्ष सुत्केरी पोषण कार्यक्रम’ लाई निरन्तरता दिइने भएको छ । अस्वस्थकर खानपान नियन्त्रणका लागि ’३ च’ (चाउचाउ, चकलेट, चुइगम) निषेध तथा पत्रु खाना न्यूनीकरण अभियानलाई थप व्यवस्थित बनाइने नीतिमा उल्लेख छ । लिफ्ट तथा डिप बोरिङ प्रविधिको खानेपानी प्रयोग गर्ने उपभोक्तालाई मासिक पानी महसुलमा ५० प्रतिशत छुट दिने व्यवस्था मिलाइएको छ ।

सामुदायिक विद्यालयको शैक्षिक गुणस्तर सुधारका लागि गाउँपालिकाले आधुनिक प्रविधिको प्रयोगमा ठूलो फड्को मार्ने नीति लिएको छ । गाउँपालिकाका सामुदायीक बिद्यालयमा बालबालिकालाई ल्याउ टिकाउ सिकाउ र विकाउ भन्ने अभियान संचालन साथै सिक्दै कमाउँदै कमाउँदै सिक्दै र पढाई संगै सिप कार्यक्रमलाई ब्यवस्थित बनाईने भएको छ । शिक्षकहरुलाई कृत्रिम बौद्धिकता (AI), सुचना प्रविधिमैत्री नीति लिई शिक्षक प्रशिक्षण र क्षमता बिकासमा जोड दिईने छ । एसईई (SEE) परीक्षामा शतप्रतिशत ग्रेड ल्याउने विद्यालयलाई २ लाख रुपैयाँ प्रोत्साहन अनुदान दिइनेछ ।

विद्यार्थीहरूको दुर्घटना बीमा, ’एक विद्यालय एक नर्स’ कार्यक्रमलाई ब्यवस्थित र शिक्षिका सुत्केरी बिदामा बस्दा सट्टा शिक्षकको व्यवस्था गर्ने नीति पालिकाले लिएको छ । नवप्रवर्तन, अनुसन्धान र विकासका लागि छुट्टै कोषको स्थापना गरिने नीतिमा समेटिएको छ ।

कृषि उत्पादन वृद्धि गर्न भूमि बैंकको अवधारणा लागू गरी करार खेती र चक्लाबन्दी खेतीलाई प्रोत्साहन गरिनेछ । स्थानीय रैथाने उत्पादनहरू जस्तै– दुग्धजन्य पदार्थ, कफी, सुन्तला, सख्खरखण्ड र पिँडालुको प्रवद्र्धनका लागि “उत्पादन हातमा, अनुदान साथमा“ कार्यक्रम सञ्चालन गरिनेछ । बाँदर र वन्यजन्तु नियन्त्रणका लागि प्राकृतिक उपायहरू अपनाउँदै बाँदरले नष्ट नगर्ने बाली (खुर्सानी, अदुवा, बेसार आदि) खेती गर्न कृषकलाई प्रोत्साहित गरिनेछ । एक घर एक करेसावारी,बाह्रै महिना भान्सामा हरियो तरकारी भन्ने नाराका साथ करेसावारीको स्थापना तथा प्रयोग,बेमौसमी बाली,फलफुल,मौरीपालन र पशुपालनलाई प्राथमिकता दिने निति लिएको छ ।

सुशासन र कर्मचारी उत्प्रेरणाका लागि गाउँपालिकामा कार्यरत स्थायी तथा अन्य सेवाका कर्मचारीहरुको आधारभूत तलबमानमा १० प्रतिशत वृद्धि भएको तलव तथा संघीय निर्देशिका बमोजिम थप १० प्रतिशत प्रोत्साहन भत्ता प्रदान गरिने भएको छ । स्थायी कर्मचारीलाई मासिक खाजा खर्चको व्यवस्था गरिएको छ । करारका कर्मचारीहरूलाई सामाजिक सुरक्षा कोषमा आबद्ध गर्ने कार्यलाई यस वर्ष पनि निरन्तरता दिइएको छ । यसैगरी, पालिकाभित्रका सम्पूर्ण आवासीय घरहरूको घरधनीसँगको साझेदारीमा ’घर जोखिम बीमा कार्यक्रम’ चालु आर्थिक वर्षदेखि नै लागू गर्ने गरी कानुनी संरचना तयार गरिने भएको छ ।

ज्वालामूखी गाउँपालिकाले गाउँसभाको अवसरमा विभिन्न क्षेत्रबाट उत्कृष्ट कार्यसम्पादन गरेका १९ जनालाई सम्मान गरि प्रोत्साहन र सम्मानको सन्देश पनि दिएको छ ।