पहिरो रोकथाम र सडक निर्माण कार्य तीव्र

धादिङ, साउन ०९ गते ।
अस्मिता पोखरेल ।
एक वर्षअघि नागढुंगा–मुग्लिङ सडकखण्ड अन्तर्गतको झ्याप्ले खोलामा पहिरो खस्यो । जसकारण ठूलो मानवीय क्षति भयो । ३५ जनाले अकालमै ज्यान गुमाए । यो दर्दनाक घटना पुनः दोहोरिन नदिन हाल उक्त क्षेत्रमा पहिरो रोकथाम र सडक निर्माणमा तीव्रता दिइएको छ ।

स्थानीयको भनाइ अनुसार, त्यहाँ वि.सं २०५७/०५८ सालमा पनि ठूलो पहिरो गएको थियो । गत वर्ष लगातार दुई/तिन दिन भएको वर्षाले भिरालो ठाउँमा माटो भिजेर पहिरो झरेको भन्ने अनुमान छ ।

नागढुंगा–मुग्लिङ सडक पुर्वीखण्डका योजना प्रमुख केशव ओझाका अनुसार पहिला त्यहाँ लगाइएको टेवा पर्खालमा माइक्रोपाइल प्रविधिको प्रयोग गरेर काम गरिएको छ । हाल टेवा पर्खालको पुनर्निर्माण, स्वाइल एंकरिङ र ग्याविन वालको काम भइरहेको छ । टेवा पर्खाल भत्किएको ठाउँमा पहिरो रोक्न, पर्खाल बलियो बनाउँन, वा सडक टिकाउनको लागि स्वाइल एनकरेज गर्ने गरी काम भइरहेको छ ।

माटो खसेको र सवारी साधनहरु पुरिएका ठाउँमा लेदो माटोहरु पन्छाएर ग्याविन पर्खाल निमार्णको काम अन्तिम चरणमा छ । अहिले वर्खाको समयमा पनि गर्न मिल्ने काम भएको हुनाले नियमित रुपमा काम भइरहेको योजना प्रमुख ओझाको भनाइ छ ।

हाल मनसुनको समयमा सडक सञ्चालनमा समस्या नआओस् भनेर तत्कालीन उपायहरू लागू गरिएको ओझाले जानकारी दिनुभयो । झ्याप्ले खोलाको सम्पुर्ण कामहरु लागत पनि धेरै हुने र अहिले निमार्ण भइरहेको ठेक्काबाट सम्भव नहुने हुनाले त्यसको दिर्घकालिन कामहरु पछि अध्ययनबाट प्राप्त भए बमोजिम नै हुने छ । उहाँले भन्नुभयो, “यो तत्कालिन व्यवस्थापनको लागि मात्रै हो पहिरो व्यवस्थापनको सम्पुर्ण कामहरु अहिले गरेको हैन” ।

उक्त सडकखण्डको चार किलो भन्ने स्थानमा महेश खोलाले गरेको कटान रोक्न टेवा पर्खाल निर्माण गरिएको छ । परेवाभिरमा सुख्खा पहिरोबाट खसेको माटोहरु सबै पन्छाएर ग्याबिन जाली लाउने काम सम्पन्न भएसकेको छ । उहाँका अनुसार कमेरे भीरको थप अध्ययन गर्ने काम भइरहेको र अध्ययन प्रतिवेदन आइसकेपछि स्रोतहरु पहिचान गरेर काम अगाडि बढाइने छ ।

नागढुंगा पूर्वी खण्ड आयोजना सडकखण्डअन्तर्गत दुईओटा प्याकेजहरु छन्। योजना प्रमुख ओझाले भन्नुभयो, ‘एउटा प्याकेज नागढुंगादेखि नैबिसे खण्डसम्म १२.२ किलोमिटर र नविसेदेखि मलेखुखण्डसम्म ४३.५ किमि छ । कुल ५५ किमिमध्ये हालसम्म करिब आधा अर्थात २७ किमि पहिलो तहको कालोपत्रे सम्पन्न भएको छ ।

यस खण्डमा पर्ने १५ वटा पुलहरुमध्ये नौ ओटा पुलहरुमा गाडीहरु नै चल्न सुरु गरेका छन् । सडकतर्फ पनि चालु आवसम्म पहिलो तहको कालोपत्रे ५५ किमिमा सक्ने योजना छ । आयोजनाको कुल समग्रमा हेर्दा ४४ प्रतिशत भौतिक प्रगति छ । पहिलो प्याकेजको करिब ८४ प्रतिशत र दोस्रो प्याकेजको ४४ प्रतिशत काम भइसकेको छ ।